Blog

  • RwandAir yahembwe nka sosiyete y’indege ihiga izindi muri Afurika

    RwandAir yahembwe nka sosiyete y’indege ihiga izindi muri Afurika

    Sosiyete Nyarwanda y’Ubwikorezi bwo mu Kirere, RwandAir, yahawe igihembo nka sosiyete y’indege ihiga izindi muri Afurika mu bihembo mpuzamahanga by’umwaka wa 2025.

    Ubuyobozi bwa RwandAir butangaza ko bwishimiye kwakira icyo gihembo bwaherewe i Paris mu Bufaransa n’Ikigo Skytrax gikora ubushakashatsi ku birebana n’indege n’ibibuga byazo.

    Mu butumwa bwanyujijwe ku mbuga nkoranyambaga, RwandAir yagize iti: “Twishimiye kwakira iki gihembo n’abagenzi bacu bakomeje kutwizera. Turabashimira kugurukana natwe, iki gihembo namwe ni icyanyu.”

    Umuyobozi Mukuru wa RwandAir Yvonne Makolo yagize ati: “Ndashimira abagenzi bose batoye RwandAir ndetse na Skytrax yishimiye ubudashyikirwa mu rwego rw’indege. Iki gihembo gishimangira ukwiyemeza kwacu mu gutanga ubunararibonye mu ngendo butibagirana.”

    Ubuyobozi bwa RwandAir buvuga ko butazatezuka guharanira kwagura serivisi no kuzigeza ku bakiliya mu bice bitandukanye byo ku Isi.

    Edward Plaisted, Umuyobozi wa Skytrax, yavuze ko RwandAir yihariye mu buryo yita ku bakiliya binyuze mu kunoza imitangire ya serivisi, agaragaza ko yifatanyije n’ubuyobozi ndetse n’abakozi b’iki kigo kwishimira iyo ntsinzi.

    Yagize ati: “RwandAir ikomeje kugaragaza itandukaniro binyuze mu buryo yibanda ku kunoza serivisi, bityo turabasabira kwishyuka ku bwo gutsindira iki gihembo cy’Ikigo cy’Indege gihiga ibindi muri Afurika mu Bihembo bigenerwa Ibigo by’Indege ku Isi cya 2025. Iki kigo cy’Indege cyahanze ubunararibonye bushya bwitarura ubw’abandi muri iki cyiciro mu birebana n’ubunyamwuga, gukundwa n’abagenzi mu gihe ikomeje guteza imbere serivisi z’indege mu Karere yifitiye icyizere.”

    Itangwa ry’ibyo bihembo mpuzamahanga ryatangiye mu mwaka wa 1999 ubwo ikigo mpuzamahanga Skytrax cyatangizaga ubushakashatsi mpuzamahanga  ku buryo abakiliya banyurwa na serivisi z’ingendo zo mu Kirere.

    RwandAir ni kimwe mu bigo bikora kinyamwuga muri Afurika kandi bikora bifite icyerekezo cyo kurushaho kunoza serivisi kandi zigakomeza kujyana n’igihe.

    Kuri ubu RwandAir igana mu byerekezo bikabakaba 30 mu bihugu 22 muri Afurika, u Burayi, mu Burasirazuba bwo Hagati ndetse na Aziya. Ku bufatanye n’izindi sosiyete z’indege nka Qatar Airways mu guhuza ibyerekezo, RwandAir igera mu byerekezo 107.

    Uyu munsi kandi iyi Sosiyete Nyarwanda yakira ubusabe bw’abasaga 2 000 buri mwaka bifuza kwiga muri gahunda yayo ijyanye no guhugura abapilote bato.

    Ku rundi ruhande, Qatar Airways nk’umufatanyabikorwa ukomeye wa RwandAir, ni yo yaje ku mwanya wa mbere ku Isi yose. Ni umwanya  icyo kigo gitsindiye inshuro 7 zose, uyu mwaka kikaba cyakurikiwe na Singapore Airlines.

    Ubu bushakashatsi bwakozwe ku bigo birenga 350 bitanga serivisi z’indege ku Isi. Qatar na Singapore Airlines byahawe ibihembo  icyenda kuri buri kimwe, ari na byo byahize ibindi uko bikurikiranye.

    Ikindi kigo cyabikurikiye ni Delta Air yegukanye ibihembo bitandatu na Turkish Airlines yiganje mu bigo byahize ibindi i Burayi ikaba yatsindiye ibihembo 4.

    Abagenzi barimo n’ibyamamare bishimira kugurukana na RwanAir 
    RwandAir yishimiye kwakira igihembo igitura abakiliya bakomeje kubagirira icyizere
  • Uburwayi bw’ Ibimeme n’ Uburyo Bwakwirindwa

    Uburwayi bw’ Ibimeme n’ Uburyo Bwakwirindwa

    Ibimeme ni indwara yandura iterwa n’agakoko ka varicella-zoster. Abarwayi bayo bagira utubyimba duto duto twuzuyemo amazi ku mubiri wose, akunda kubabaza no kuryaryata.

    Iyi ndwara ikunze kuagaragara ku bana bato, ariko n’abantu bakuru bashobora kuyandura, cyane cyane batigeze bacyingirwa   mbere cyangwa batakingiwe ho.

    Bimwe mu bimenyetso byayo harimo umuriro, kuribwa umutwe, umunaniro n’utubyimba  tugaragara ku ruhu. Iyo utubyimba Tumenetse  dushobora gusiga inkovu, cyane cyane iyo twakomeretse.

    Ikindi kandi umuntu warwaye ibimeme ashobora kwanduza abandi binyuze mu mwuka cyangwa gukora ku byo yakoresheje.

    Gukumira no kwirinda ibimeme nuko ugomba kuba warakingiwe, kuko urukingo rubuza indwara kwibasira uyikingijwe, Ababyeyi basabwa gukingiza abana babo hakiri kare.

    Indi ngamba ni ukwirinda kwegera umuntu warwaye, cyane cyane mu minsi ya mbere y’uburwayi, Ni ngombwa kandi gukaraba intoki kenshi, kwirinda gusangira ibikoresho by’uwanduye, no kwitabaza muganga hakiri kare mu gihe habonetse ibimenyetso.

    Abaganga bagira inama abantu bose ko urukingo rw’ibimeme ari rwo rukingo rukomeye kurusha ubundi buryo bwo kwirinda.

    Ababyeyi bagomba gukingiza abana babo hakiri kare, kandi buri muntu wese utarigeze arwara cyangwa ngo akingirwe, akwiye kugana  kwa muganga agakingirwa.

    Umwanditsi: Uwamaliya Florence

  • U Rwanda rwiyemeje kurandura inzara n’igihombo ku bahinzi hifashishijwe imbuto nshya y’ ibirayi

    U Rwanda rwiyemeje kurandura inzara n’igihombo ku bahinzi hifashishijwe imbuto nshya y’ ibirayi

    U Rwanda, rukomeje gahunda yo guteza imbere ikoreshwa ry’ibihingwa byahinduwe kugirango bibashe kwihanganira ihindagurika ry’ ibihe ndetse haboneke n’ umusaruro uhagije, ibyo bita “Genetically Modified Organism” (GMO), Iyo tuvuze GMO mu buhinzi, tuba tuvuga ibihingwa byahinduriwe uturemangingo kugira ngo bibashe kwihanganira indwara, udukoko, imvura nke, cyangwa se kongera umusaruro.

    Iyi gahunda ikomeje gutera intambwe, cyane cyane mu rwego rwo kongera umusaruro w’ibirayi no guhangana n’inzara. Abahanga mu by’ubuhinzi bavuga ko iri koranabuhanga rifite uruhare rukomeye mu guteza imbere ubuhinzi butanga umusaruro mwinshi kandi wizewe.

    Umuryango Open Forum on Agricultural Biotechnology (OFAB) ku bufatanye n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB), barimo gukora ubushakashatsi ku mbuto za GMO zifite ubushobozi bwo kwihanganira indwara no guhangana n’udukoko, hagamijwe kugabanya ikoreshwa ry’imiti ihenze ndetse n’igihombo abahinzi bahura na cyo.

    RAB yatangije gahunda y’amahugurwa agamije kongerera ubumenyi abahinzi, abanyamakuru n’abafatanyabikorwa batandukanye ku ikoreshwa n’akamaro byiri koranabuhanga.

    Amahugurwa yagarutse ku ruhare rw’imbuto za GMO mu kugabanya inzara, kongera umusaruro no kugabanya amafaranga abahinzi bashora mu nyongeramusaruro.

    Dr. Athanase Nduwumuremyi ni umushakashatsi mukuru ndetse akaba umuhuzabikorwa w’ihuriro ry’ibihingwa by’imizi n’amatuberi mu Kigo cy’Igihugu Gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB)

    Dr. Athanase Nduwumuremyi ni umushakashatsi mukuru ndetse akaba umuhuzabikorwa w’ihuriro ry’ibihingwa by’imizi n’amatuberi mu Kigo cy’Igihugu Gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB), yavuze ko intego ari ugutanga imbuto ishobora kwihanganira ibyonnyi n’ ihindagurika ry’ ibihe, nk’ imvura nyinshi cyangwa izuba.

    Dr. Nduwumuremyi Ati. ’’Gahunda ya GMO ntizahindura uburyohe  bwikiribwa   ahubwo izongera ubushobozi bw’ibihingwa mu kurwanya udukoko no guhangana n’ihindagurika ry’ikirere.’’

    Mu bigo by’ubushakashatsi bitandukanye hirya no hino mu gihugu, hatangiye guterwa imbuto z’ibirayi hifashishijwe ingemwe zidafite indwara zizwi nka minitubers. Izi ngemwe zikorwa hifashishijwe ikoranabuhanga rigezweho rigamije gutanga imbuto zifite ubuziranenge kandi ziramba.

    Abashakashatsi bemeza ko imbuto za GMO zigenzurwa neza mbere yo kugezwa ku bahinzi, hagamijwe kurinda ubuzima bw’abantu n’ibidukikije.

    Ibi bikorwa bigamije gutuma u Rwanda rugera ku ntego yo kwihaza mu biribwa, nk’uko biteganywa na Gahunda y’Igihugu yo Kwihutisha Iterambere (NST2), yibanda ku kuzamura umusaruro w’ubuhinzi.

    Ikoreshwa ry’iri koranabuhanga ritanga icyizere ko ubuhinzi bushobora kuba igisubizo kirambye ku kibazo cy’inzara no guhinduka kw’ikirere, binyuze mu kongerera abahinzi ubushobozi bwo guhinga bihagije kandi mu buryo butanga umusaruro wizewe.

    Uwamaliya Florence

  • Abarenga ibihumbi 4 bagiye guhabwa impamyabushobozi mu Ishuri Rikuru ry’Imyuga n’Ubumenyingiro

    Abarenga ibihumbi 4 bagiye guhabwa impamyabushobozi mu Ishuri Rikuru ry’Imyuga n’Ubumenyingiro

    Ishuri Rikuru ry’Imyuga n’Ubumenyingiro (RP) riteganya guha impamyabumenyi n’impamyabushobozi abanyeshuri 4562 barangije amasomo mu cyiciro cya mbere n’icya kabiri cya Kaminuza. Ibi byatangajwe na Dr. Sylvie Mucyo, Umuyobozi Mukuru wa RP, mu kiganiro yagiranye n’itangazamakuru ku wa 28 Gicurasi 2025.

    Mu banyeshuri bazahabwa impamyabushobozi, 1489 barangije icyiciro cya kabiri cya Kaminuza. Ni ku nshuro ya munani iri shuri ritanga izi mpamyabumenyi.

    Ugereranyije n’umwaka ushize wa 2024, aho abanyeshuri 3024 bahawe impamyabushobozi, uyu mwaka hiyongereyeho abarenga 1500. Icyo gihe, abakobwa bari 29.2% naho abahungu 70.8%.

    Dr. Mucyo yavuze ko 70% bya abarangije muri 2024 bafite ibyo bakora, naho 59% babonye akazi, 11% bakomeje amasomo cyangwa barimo kwimenyereza umwuga, naho 18% bihangiye imirimo ku buryo binjiza nibura ibihumbi 400 Frw buri kwezi.

    RP ifite amashami umunani arimo IPRC Kigali, IPRC Huye, IPRC Tumba, IPRC Musanze, IPRC Karongi, IPRC Ngoma na RP Gishari College.

    Ibi bigaragaza uruhare rukomeye uru rwego rugira mu gutanga ubumenyi ngiro no kongerera urubyiruko amahirwe yo kwihangira imirimo cyangwa kubona akazi gahamye.

  • “Umugore Afite Ijambo ku Mubiri We”

    “Umugore Afite Ijambo ku Mubiri We”

    Mu Karere ka Gisagara, ikibazo cy’inda zitateganyijwe gikomeje kugera ku bangavu n’abagore, bigatuma bamwe bafata ibyemezo byo gukuramo inda mu buryo butekanye cyangwa ubudatekanye.

    Imibare ya District Health Report 2023 igaragaza ko abana b’abangavu 7.8% batewe inda, naho abakobwa bagera kuri 312 bakirirwa mu bigo nderabuzima bazira ibikomere byaturutse ku gukuramo inda mu buryo butemewe n’amategeko.

    Ubu ni ikibazo gihura n’izindi mbogamizi: ubukene, imyumvire ikumira uburenganzira bw’umugore ku mubiri we, kudahabwa amakuru ku kuboneza urubyaro, ndetse n’igitutu cy’imiryango no mu matsinda y’abagore.Feminist narrative yerekena ko uburenganzira ku buzima bw’imyororokere atari “impuhwe duhabwa,” ahubwo ari uburenganzira bw’ibanze bw’umubiri w’umugore, kandi ko kubuha agaciro ari intambwe yo kubaka ubutabera n’uburinganire.

    Umuyobozi w’Akarere ka Gisagara Jerome Rutaburingoga

    Agira Ati”.Nubwo ubuzima bwUmugore bugomba kubonwa nk’ inkingi y’iterambere ,haracyari imbogamizi zikomeye zituma Abakobwa bakuramo inda mu buryo budafashe. Akarere ka Gisagara kihaye integrity yo kongera ubujyanama,kongera ubufasha mu kuboneza urubyaro,no gutanga serivisi za post abortion care zubahiriza uburenganzira n’icyubahiro cy’umugore.

    • Mu 2023, ibigo nderabuzima 18 kuri 19 bya Gisagara byatangiye gutanga Post-Abortion Care (PAC).
    • Abagore 1345 bakiriye ubufasha bwa PAC mu buryo butekanye.
    • Abaganga 62% bahuguwe ku kwita ku mugore wakuyemo inda, hubahirizwa amategeko n’ubuzima bw’umugore.
    • Ukoreshwa ry’uburyo bwo kuboneza urubyaro nyuma ya PAC ryazamutse rigera kuri 41%, rituruka kuri 27% mu 2021.

    Inkuru y’umugore ntabwo ari iyo “kubabarirwa,” ahubwo ni iyo guhabwa ijambo. Mu Gisagara, abagore baravuga ko bakeneye:

    • Uburenganzira ku makuru yuzuye ku buzima bw’imyororokere
    • Serivisi zubahiriza icyubahiro cy’umugore (dignified care)
    • Gukurwaho imyumvire icira umugore urubanza
    • Amategeko asobanurwa neza ku birebana na safe abortion
    • Ubufasha bw’ibyiciro byose by’ubuzima—ubukungu, imitekerereze n’imibereho rusange

    Feminism ivuga ko umubiri w’umugore ari uwe, kandi ko politiki z’ubuzima zigomba kubigira ihame, si impaka.Gisagara irimo gutera intambwe mu gutanga serivisi zita ku mugore wakuyemo inda ariko urugendo ruracyari rurerure. Kugera ku rwego rw’ubuzima ruzira ivangura bisaba guhuza imbaraga: ubuyobozi, abaganga, abarezi, n’abagore ubwabo,Uburenganzira bw’umugore ku mubiri we si impaka

  • U Rwanda nicyo gihugu cya mbere muri Afurika kigiye kwakira inama mpuzamahanga ku miyoborere y’ imishinga, PMI Grobal Summit series-Africa

    U Rwanda nicyo gihugu cya mbere muri Afurika kigiye kwakira inama mpuzamahanga ku miyoborere y’ imishinga, PMI Grobal Summit series-Africa

    Guhera ku itariki ya 19 kugeza ku ya 21 Kanama 2025, u Rwanda ruzakira inama mpuzamahanga yiga ku miyoborere myiza y’imishinga izabera muri Kigali Convention Center. Iyi nama yiswe PMI Global Summit Series – Africa yateguwe n’Ikigo cy’isi kizobereye mu miyoborere y’imishinga, Project Management Institute (PMI).

    Ni ubwa mbere iyi nama izabera ku mugabane wa Afurika, ndetse u Rwanda rwatoranyijwe kubera ko rwamaze kumenyekana nk’igihugu gifite ibikorwaremezo bihanitse, imiyoborere myiza, ndetse n’uruhare rukomeye mu guteza imbere ikoranabuhanga n’udushya, harimo n’ikoreshwa ry’ubwenge buhangano (Artificial Intelligence).

    Inama izahuriza hamwe abahanga mu miyoborere y’imishinga, abayobozi ba za guverinoma, abikorera, ndetse n’urubyiruko. Insanganyamatsiko yayo iragira iti: “Africa on Purpose: Gather. Grow. Guide”, aho intego ari uguhuza abafatanyabikorwa batandukanye ngo bigire hamwe uko Afurika yatera imbere biciye mu mishinga iteguwe neza, iyobowe neza kandi igamije impinduka.

    Umuyobozi wa PMI muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara, George Asamani, yavuze ko bahisemo u Rwanda kubera ko ari “icyitegererezo mu miyoborere y’imishinga no guteza imbere udushya.” Yongeraho ko biteze ko iyi nama izaba imwe mu z’ingenzi cyane zabayeho mu mateka ya PMI ku mugabane wa Afurika.

    Umuyobozi wa PMI muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara, George Asamani

    Amahirwe Azaboneka

    • Abazitabira bazahabwa amahugurwa yihariye ku miyoborere y’imishinga ndetse n’amasomo ku ikoreshwa rya AI mu kuyobora imishinga.
    • Hazabaho ibiganiro n’ubusabane (networking) hagati y’inzobere n’abayobozi baturutse mu bihugu bitandukanye.
    • Abitabiriye bazanamenyeshwa uburyo bwo kubona impamyabushobozi mpuzamahanga, ndetse bamenye amahirwe atandukanye atangwa na PMI mu kubaka ubushobozi ku isoko ry’umurimo.

    Umwanya w’Urubyiruko n’Abanyeshuri

    Iyi nama izaba irimo agace kihariye kitwa “Youth Edition” kagenewe urubyiruko, aho ruzahabwa ubumenyi ku miyoborere, ubushabitsi, ndetse n’imyitozo igamije kubatoza kuba abayobozi beza b’ejo hazaza. Abanyeshuri bazitabira bazigishwa ibijyanye no guhanga udushya no gutegura imishinga ifite intego zifatika.

    Kayigamba Innocent, Perezida wa PMI Rwanda Chapter, yavuze ko iyi nama ari amahirwe akomeye ku Banyarwanda n’Akarere k’Afurika y’Iburasirazuba.

    Kayigamba Innocent, Perezida wa PMI Rwanda Chapter, na George Asamani, Umuyobozi wa PMI muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara

    Ati.“Turashimira PMI ku bwo kutwihitiramo. Iyi nama izatuma abanyamwuga bunguka ubumenyi, ubunararibonye ndetse n’amahirwe yo gukorana n’abandi ku rwego mpuzamahanga. Twizera ko izabyara impinduka nziza mu gihugu n’akarere.”


    Kwakira iyi nama ni indi ntambwe u Rwanda ruteye mu kwerekana ubushobozi rufite mu miyoborere n’ubumenyi bujyanye n’ahazaza. Ntirizaba gusa inama y’ibiganiro, ahubwo ni icyanzu cy’amahirwe, ubumenyi, n’imikoranire mishya. Ku rubyiruko, abanyamwuga n’abashoramari, ni umwanya wo kugenda witeguye, kumva wumva, no gusubira iwanyu mushya.

    Umwandutsi wo ku IMENA

  • BasiGo igiye kugeza mu Rwanda imodoka nshya 28 z’amashanyarazi, zitwara ibintu n’abantu

    BasiGo igiye kugeza mu Rwanda imodoka nshya 28 z’amashanyarazi, zitwara ibintu n’abantu

    Ikigo BasiGo, kiyoboye ishoramari mu modoka zitwara abagenzi zikoresha amashanyarazi muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara, cyatangaje gahunda yo kugeza imodoka nshya 28 z’amashanyarazi mu Rwanda muri Gicurasi 2025.

    Izi modoka zije korohereza abashoferi n’abashoramari kubona imodoka z’amashanyarazi ku buryo buboroheye.

    Izi modoka zije mu rwego rwo kuzu umubare wa 100 BasiGo yiyemeje kugeza mu gihugu muri 2025, mu rwego rwo gutanga ibisubizo birambye by’ubwikorezi budateza umwuka wangiza ikirere.

    Izi modoka zizakoreshwa mu ngendo zo mu mijyi no hagati y’imijyi, bikaba bigamije gufasha abakoresha imodoka za rusange gusimbuza izisanzwe zikoresha lisansi cyangwa mazutu, ndetse no kongera ubwinshi bw’imodoka zitwara abagenzi mu buryo burambye.

    Mu rwego rwo kwakira izi modoka nshya, BasiGo irimo no kwagura station yayo yo gucomekamo no gusana imodoka iherereye i Rwandex. Iyo station izaba ifite ubushobozi bwo gucomeka imodoka 25 buri joro hakoreshejwe umuriro wa megawati 1, ikazaba ari station nini kurusha izindi mu karere ka Afurika y’Iburasirazuba.

    Ikigo BasiGo kandi kizarushaho kongera stations nshya z’amashanyarazi mu gihugu hose, by’umwihariko mu mihanda ikoreshwa mu ngendo zihuza imijyi. Ibi byose bizatuma imodoka zikora nta nkomyi, byiyongera ku masezerano ya BasiGo atanga serivisi zose zirimo:

    • Kwishyura buhoro buhoro (Pay-As-You-Drive)
    • Gukora service no gusana imodoka
    • Ubwishingizi
    • Igihe cy’imikorere kigera kuri 90%

    gushaka ibisubizo bijyanye n’uburyo bwo gufasha abashoferi n’abashoramari kubona imodoka z’amashanyarazi ku buryo buboroheye.

    Intambwe ikomeye mu rugendo rwo kugera ku ntego za Vision 2050

    Iki gikorwa gishya cyitezweho kugabanya imyuka ihumanya ikirere ingana na toni 3,000 buri mwaka, ndetse no kurema imirimo myinshi y’abanyarwanda mu nzego zitandukanye, harimo inganda, abashoferi, abatekinisiye n’abandi bazakorana n’izi modoka nshya.

    Umwandisti wo ku Imena

  • Cardinal Robert Francis Prevost yabaye Papa Leo wa XIV

    Cardinal Robert Francis Prevost yabaye Papa Leo wa XIV

    Nyuma y’inshuro nyinshi z’amatora y’abakaridinali yabereye mu mujyi wa Vatikani ku wa Kane tariki ya 8 Gicurasi 2025, hatangiye kugaragara umwotsi w’umweru, ikimenyetso cy’uko Papa mushya yamaze gutorwa. Abari bateraniye ku rubuga rwa Saint Pierre n’abari babikurikirana ku isi hose bishimiye iyo nkuru y’amateka.

    Cardinal Robert Francis Prevost, w’imyaka 69, ni we watorewe kuyobora Kiliziya Gatolika y’Isi yose, aba Umunyamerika wa mbere ukomoka muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika uhawe inshingano z’ubushumba nk’Umushumba wa Kiliziya. Yahise ahitamo izina rya Papa Leo wa XIV, agendera ku muco w’abapapa guhitamo izina ribahagararira.

    Izina “Leo” ryakoreshejwe n’abandi bapapa 13 bamubanjirije, harimo Papa Leo I, uzwi cyane ku izina rya Leo le Grand, wabayeho mu kinyejana cya 5 kandi akaba azwiho ubuyobozi bukomeye ndetse no kuba umwe mu batangije inyigisho z’ingenzi mu Kiliziya.

    Amavu n’amavuko ya Papa mushya

    Papa Leo wa XIV yavukiye mu mujyi wa Chicago, muri leta ya Illinois, ku wa 14 Nzeri 1955. Yize amashuri ye ya seminari ntoya muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, nyuma yiga muri Kaminuza ya Pennsylvania, aho yakuye impamyabumenyi mu mibare n’igenamitekerereze (philosophy). Nyuma yakomereje mu myigire y’ubupadiri, yinjira mu murimo w’ubusaseridoti.

    Mu mwaka wa 2023, Papa Francis witabye Imana vuba aha, yamugize Karidinali, amusigira Diyosezi ya Callao muri Peru.

    Imyemerere n’icyerekezo cye

    Papa Leo wa XIV azwiho kutemera guheza abantu ku ruhande. Mu butumwa bwe bwa mbere nk’Umushumba wa Kiliziya, yavuze ko:

    Kenshi twibanda ku kwigisha amahame (dogma), ariko tugasiga umurimo w’ingenzi: kwigisha abantu kumenya Yezu Kirisito icyo bivuze. Umurimo wacu ni ugukingura amarembo, tukagura amahema y’ukwemera, kugira ngo buri wese yumve ko yahawe ikaze muri Kiliziya.

    Ni ubutumwa bwashimishije abatari bake, cyane cyane abashaka ko Kiliziya irushaho kuba nzima, itanga icyizere ku bantu bose batandukanye.

    Ibibazo bivugwaho

    Nubwo amatora ye yakiriwe neza na benshi, bamwe bagaragaje impungenge bitewe n’inkuru yasohowe n’ikinyamakuru The Pillar mu 2024, ivuga ko hari abagore batunze urutoki abapadiri bo muri Peru, babarega ihohoterwa mu 2007 ubwo Cardinal Prevost yari umuyobozi wabo, ariko ko ngo nta gikorwa gifatika yakoze kuri ibyo birego. Nta kintu Papa Leo ubwe arabivugaho kugeza ubu.

    Abanyamerika bishimiye intsinzi

    Kuba Papa mushya akomoka muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika byakiriwe nk’intambwe ikomeye n’Abanyamerika benshi, babibona nk’ikirango cy’uko Kiliziya Gatolika iri kurushaho kwaguka no gutekereza ku buyobozi buturuka impande zose z’isi.

    Yanditswe na Diane Uwanyirigira

  • Byikorere Campaign yahinduye imitangire ya serivisi mu karere ka Nyarugenge

    Byikorere Campaign yahinduye imitangire ya serivisi mu karere ka Nyarugenge

    Mu rwego rwo korohereza abaturage kubona serivisi za Leta hifashishijwe ikoranabuhanga,gahunda ya Byikorere Campaign yatangijwe na MINICT ku bufatanye n’ikigo Irembo Ltd yakomeje gutanga umusaruro ufatika mu bice bitandukanye by’igihugu.

    Mu karere ka Nyarugenge,iyi gahunda yagejeje impinduka zifatika ku baturage no ku bayobozi b’inzego z’ibanze.INGANGARE ALEX,Umuyobozi nshingwabikorwa w’Akarere ka Nyarugenge,avuga ko iyi gahunda yagabanyije umubare w’abaturage bitabaza ibiro by’inzego z’ibanze:

    Mbere abaturage baratindaga ku biro,ariko ubu barabyikorera kuri Irembo.Abasaga ibihumbi 40 bamaze kubona serivisi bakoresheje telephone zabo.”

    INGANGARE ALEX,Umuyobozi nshingwabikorwa w’Akarere ka Nyarugenge

    Mukamana Claudine wo mu murenge wa Gitega yishimira ko atakijya ku biro kwishyura Mutuelle de Sante:

    “Byikorere yatumye niga gukoresha Irembo.Ubu nishyura Mutuelle ndi mu rugo,nkanafasha abandi.”

    Uwitonze Pascal,umucuruzi muri Nyamirambo,ashimira uburyo bwo gusaba uruhushya rw’ubucuruzi:

     “Mbere twandikaga ku mpapuro,tugategereza.Ubu ndabikora kuri telephone,bitwara iminota mike.”

    Murekatete Patricie,Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa akarere ka Nyarugenge,avuga ko abaturage barimo kwifasha:

    “Twahuguye abaturage 300.Ubu barigira kandi barigisha abandi.”

    MINICT ibinyujije kuri Alice Mugiraneza,itangaza ko iyi gahunda izakomeza gukwirakwizwa binyuze muri Digital Ambassadors Program,nubwo hari imbogamizi z’imiyoboro y’itumanaho mu bice bimwe.Byikorere Campaign yatumye serivisi ziboneka byihuse,abaturage barigira,naho abayobozi bagahabwa umwanya wo kwita ku bindi bibazo by’iterambere.

    Uwitonze Pascal[Umu ajenti atanga serivisi z’Irembo] na Mukamana Claudine ahabwa serivisi z’Irembo

    By:Florence Uwamaliya

  • Kamayirese Jean Damour Yatorewe kuyobora RLVCA

    Kamayirese Jean Damour Yatorewe kuyobora RLVCA

    Mu matora yabaye kuwa 22 Mata 2025, nibwo Kamayirese Jean Damour, wayoboraga Kigali leather cluster yagizwe umuyobozi w’ umuryango mushya w’abakora ibikomoka Ku mpu mu Rwanda (Rwanda Leather Value Chain Association).


    Kamayirese Jean Damour avuga ko yishimiye kuba abakora ibikomoka Ku mpu kuva mpumande zitandukanye zo mu Rwanda bamugiriye ikizere Kandi ko biteguye gutahiriza umugozi umwe.


    Ati. “Ndashima abafite atelier, inganda ndetse n’abikorera Kuba baje kwifatanya natwe mu nama ikomeye nkiyi yo gukorera hamwe Kugirango uruhu rwacu turwongerere agaciro bityo rugere kure Yaba mu Rwanda no hanza yarwo, ndashima Kandi ko bongeye kungirira ikizere nkaba ndi umuyobozi wabo mushya mu muryango abakora ibikomoka Ku mpu Bose mu Rwanda bisangamo.”
    Kamayirese Jean Damour akomeza avuga impamvu uyu muryango washyizweho nicyo uje gukemura.

    Kamayirese Jean Damour avuga ko yishimiye kuba abakora ibikomoka Ku mpu kuva mpumande zitandukanye zo mu Rwanda bamugiriye ikizere Kandi ko biteguye gutahiriza umugozi umwe.


    Ati. “Mbere abakora ibikomoka Ku mpu mu Rwanda twari dufite ihuriro rya Kigali leather cluster, ariko dusanga abantu benshi baziko Ariyo muri Kigali gusa Kandi ikora mu Rwanda hose, niyo mpamvu twahinduye Kugirango buri Wese ufite Aho ahurira n’ Uruhu yisangamo.”


    Uyu muryango uje gukemura ibibazo by’ibiciro by’ Uruhu kuko twasanze Ari ikibazo kidukomereye cyane, Ahusanga turubona biduhenze nyuma yo gukorama urukweto cyangwa umukandara ugasanga Amafaranga yabyo Ku isoko ni menshi bigatuma biba
    abaguzi Kandi natwe nta nyungu z’umurengera tuba twashyizeho, binyuze mugukorera
    hamwe rero twizeyeko ibibazo nkibi tuzabishakira umuti.

    Fabiolla Uwihirwe umuyobozi wa Urwacu Creation, nabo batunganya ibikomoka ku mpu ni umwe mu bitabiriye